SZKIC HISTORYCZNY    W górę

 

Chrząstowice

         Wieś położona 9 km na wschód od Opola przy szosie Opole — Ozimek. W roku 1295 powierza się wikaremu chrząszczyckiemu duszpasterstwo nad miejscowościami należącymi dawniej do opolskiego kościoła św. Wojciecha, m. in. nad miejscowością „Chrunstowitz”; w latach 1531 i 1686 przysługiwały archidiakonowi dziesięciny ze wsi „Chronstow” lub „Chronstowiz”. W latach 1534, 1644 i 1723—1725 jest „Kronsto” wsią książęcą. Liczbę mieszkańców, podział ziemi i rozwój wsi ilustruje następujące zestawienie: 1534 r. — 8 ludzi; 1618 r. — 8 kmieci, 7 zagrodników; lata 1723/25 — 9 ludzi, 1 młyn (liczy się tylko kmieci); 1784 r. — 9 kmieci, 10 zagrodników, 11 chałupników, 1 „wodny” młynarz, 299 mieszkańców; 1865 r. — 9 kmieci, 10 zagrodników, 31 chałupników; 1855 r. — 454 i w 1861 r. — 500 mieszkańców. Było wtedy 69 budynków prywatnych — 1 budynek służący celom rzemieślniczym, 126 — celom rolniczym. Szkoła jednoklasowa liczyła w 1867 r. — 114 uczniów. Według stanu z dnia 1 XI 1902 prenumerowano 20 egz. prasy polskiej (na poczcie).

         Plebiscyt. Uprawnionych do głosowania 466, w tym 33 „pozamiejscowych”, faktycznie głosujących — 462; za Polską — 211, za Niemcami — 248 (3 głosy nieważne). Na naukę religii w języku polskim uczęszczało w 1923 r. — 37 dzieci, a na naukę języka polskiego — 49. Według spisu ludności z 1925 r. było — 114 budynków mieszkalnych, 786 mieszkańców (366 mężczyzn, 420 kobiet). W 1939 r. liczba mieszkańców wynosiła 1057. W roku 1960 było 968 mieszkańców (w tym 432 mężczyzn); z ogólnej liczby ludności 64,5% było w wieku produkcyjnym; z zajęć pozarolniczych utrzymywało się 70,6% ludności. Zamieszkiwano w 188 budynkach. W 1965 r. powierzchnia wsi wynosiła 2919,9 ha; stan ludności — 1085 osób, w tym 609 kobiet.

 Por. „Powiat opolski. Szkice monograficzne” (red. J. Madeja), Opole 1969, 332 – 333.